Sigarada Bulunan Formaldehitin Zararları Nelerdir?

Formaldehit, sigaranın da içerisinde bulunan ve bazı insanlarda kanser riskini artıran maddelerden biridir. Bu kanser türlerinden en önemli ikisi nazofaringeal (burun) kanseri ve lösemidir.

Formaldehitin laboratuvar hayvanlarında kansere neden olduğu da araştırmalar sonunda elde edilen bulgulardan biridir. Zararlı madde, ilk olarak hayvanların burun kısımlarında kendini göstermektedir.

Formaldehitin Zararları

Formaldehit, özellikle de burun ve kan hücreleri için zararlıdır. Uzun ve yüksek dozlarda maruz kalmak, kişilerde ilk etapta koku kaybına; ilerleyen etaplarda ise lösemi gibi kan hastalıklarına neden olmaktadır. Formaldehitin zararlarının tümüne yazımızın devamından ulaşabilirsiniz.

Alerjik Reaksiyonlar

Formaldehit, kendisine duyarlı kişilerde kızarıklık ve cilt tahrişi gibi alerjik reaksiyonlara neden olur. Bu reaksiyonlar, formaldehit içeren ürünlere (örneğin parfümler, sabunlar ve kozmetikler) veya formaldehit içeren kumaştan yapılmış giysilere maruz kaldıktan sonra meydana gelir.

Formaldehit ayrıca burnu, boğazı ve gözleri tahriş eder. Yüksek düzeyde formaldehite maruz kalmak, burun tümörleri ve lösemi gibi sağlık sorunlarına neden olmaktadır.

Formaldehite maruz kalan kişilerin akciğerleri şişebilir, bu da nefes alma güçlüklerine ve hırıltıya yol açabilir. Ayrıca deride dermatit adı verilen bir kızarıklığa neden olabilir. Deri döküntüsü, kişinin vücudundaki formaldehit miktarına bağlı olarak şiddeti değişebilir.

Enflamasyon

Formaldehitin zararlı etkileri arasında zamanla ciddi sağlık sorunlarına yol açabilen iltihaplanmalar da yer alır. Kronik enflamasyon, mevcut bir sorun olmasa bile vücut sürekli olarak bir inflamatuar yanıtı tetiklediğinde ortaya çıkar.

Formaldehit ciltte, burunda ve boğazda bir çok iltihaplanmaya neden olmaktadır. Ayrıca alerjik reaksiyonlara da yol açmaktadır.

Kanserojenler Raporu’na göre formaldehit “bilinen bir kanserojendir”. Yüksek düzeyde kimyasala maruz kalan işçilerde ve hayvanlarda miyeloid lösemiye ve sinonazal ve nazofaringeal kansere neden olduğu bulunmuştur.

Akciğer Kanseri

Sigarada bulunan Formaldehit, laboratuvar hayvanlarında ve insanlarda kansere neden olabilen bir kimyasaldır. Amerika Birleşik Devletleri Çevre Koruma Ajansı, formaldehiti olası bir insan kanserojeni (kansere neden olan ajan) olarak sınıflandırmıştır.

Çalışmalar, uzun süre yüksek düzeyde formaldehite maruz kalan kişilerin nazofarengeal ve sinonazal kanserler dahil olmak üzere kanser geliştirme riskinin daha yüksek olduğunu göstermiştir. Ancak, bu artan risklerin bağlı olduğu nedenler tam olarak açık değildir.

Formaldehite maruz kalmanın etkileri, maruz kalma miktarına ve süresine bağlı olarak herkes için değişmektedir. Bununla birlikte bazı etkileri:

Öksürük,
Hırıltılı Solunum,
Göğüs Ağrıları,
Bronşittir.

Kan Bozuklukları

Çok sayıda çalışma fabrikalar, mumyalama odaları ve cenaze müdürlükleri gibi formaldehit ile çalışan kişilerin kan hastalıkları riskinin arttığını bulmuştur. Bu bozukluklar lösemi (beyaz kan hücrelerinde gelişen bir kanser) ve lenfomaları (lenf düğümlerinde gelişen kanserler) kapsamaktadır. Tabii ki bu hastalıkların her biri, sağlık açısından oldukça kritik sorunlardır.

Formaldehit, DNA veya proteinlerle DNA çapraz bağları oluşturan oldukça reaktif bir kimyasaldır. Kırmızı ve beyaz kan hücreleri üreten kemik iliği hücreleri olan hematopoietik kök hücrelere zarar vermektedir.

Araştırma ekibindeki Zhang ve meslektaşları, milyonda 0,6 ila 2,5 parça formaldehite maruz kalan işçilerin kan sayımlarının daha düşük olduğunu ve lösemi ile bağlantılı DNA mutasyonlarına sahip olma olasılıklarının daha yüksek olduğunu kanıtlamıştır. Ayrıca formaldehit solumanın kemik iliğine zarar verdiğini ve bunun da işçilerin daha az kırmızı ve beyaz kan hücresine ve kan trombositine sahip olmasına neden olduğu da bulgular arasındadır.

Sinir Sistemi Bozuklukları

Formaldehit, nöronlarda ve astrositlerde glikoliz ve glutatyon alışverişini hızlandırır ve nörodejeneratif bozukluklara katkıda bulunan hücre hasarına ve oksidatif strese neden olur. Ayrıca beyindeki DNA, RNA ve protein havuzlarına bağlanarak hücresel apoptoza ve sitotoksisiteye sebebiyet vermektedir.

Formaldehitin yüksek reaktivitesine rağmen, hayvanlar ve insanlar üzerindeki toksik etkileri halen araştırılmaktadır. 2014 yılında formaldehitin yeni AB sınıflandırması, onun kanserojenliğine ve mutajenitesine odaklanmaktadır.

Bir tahriş edici olarak formaldehit, burun ve üst solunum yollarında tahrişe neden olabilir. Semptomlar arasında kuru veya boğaz ağrısı, burun tıkanıklığı, burunda kaşıntı ve yanma yer alır. Bu semptomların meydana geldiği maruz kalma seviyesi 0,1 ila 0,4 mg/m3 arasında değişebilir.

Bu nedenler ve yapılan araştırmalar göz önünde bulundurulduğunda, sigarayı acilen bırakmanız gerekmektedir. Sigara içmeye devam ettiğiniz her gün, kanser riskiniz giderek artmaktadır. Sigaranın tüm zararları için web sitemizin ilgili kategorisine bir göz atabilirsiniz.